هنر ورشوسازي از کشور لهستان به ايران وارد شده و نام ورشو به دليل شهر ورشو مرکز کشور لهستان بر روي اين فلز ماندگار شده است. در اواخر دوران قاجار و اوايل دوران پهلوي هنر ورشوسازي در ايران به اوج خود رسيد و سابقه هنر ورشوسازي در ايران مربوط به شهرستان هاي دزفول و بروجرد است. قلمکاران لرستاني قبل از ورود ورشو به ايران از ورق زرد رنگ برنج براي ساخت ابزار و وسايل مورد نياز در منازل استفاده مي کردند. پس از ورود ورشو به ايران، هنرمندان خوش ذوق دزفول و بروجرد اين فلز را در دست گرفته و با دقت و ظرافت خاصي آن را نرم کرده و پس از شکل گيري نهايي به دست استادان قلمکار مي سپردند.
استادان قلمکار ورشو نيز با چشمان خوش بين و دستان هنرمند خود بر روي اين جسم بي جان، فضايي رويايي را قلمکاري مي کردند. هنر ورشوسازي در ايران اکنون به صورت پايه در شهرستان بروجرد وجود دارد و نام ورشو و ورشوکاران اين ديار در همه جاي دنيا مشهور شده است. در زمان حاضر سماورهاي ورشويي در همه نقاط ايران مختص استادان ورشو سازي بروجرد است. اسناد و مدارک فرهنگي برجاي مانده از گذشته به ويژه ابزار و ظروف بيانگير آن است که بروجرد نيز از لحاظ توليد صنايعدستي سابقهاي ديرينه دارد. ورشو سازي عبارتست از ساخت و تهيه انواع ظروف از جنس ورشو که خود آلياژي از جنس 20% نيکل، 35% روي، 45% مس است نوآوران و استادان صنايع دستي در بروجرد همواره به موازات آفرينش هاي ذوقي صنعتگران و هنرمندان ديگر شهرهاي کشور از جمله اصفهان در خلق آثار شگفت انگيز گام برداشتهاند. مسگري، جاجيم بافي، گليم بافي، صابون پزي، گيوه دوزي، ماشته بافي، چاقوسازي و صنايعدستي ورشو از پرآوازه ترين توليدات محلي بروجرد بوده که در گذشته از رونق خاصي برخوردار بودهاند. ورشو سازي شاخص ترين صنايعدستي بروجرد است که با بيش از دو قرن رونق، نام اين شهرستان را در داخل و خارج کشور مطرح کرده، اما امروز آرام آرام در بوته فراموشي فرو غلطيده است. آبخوري، سيني و فنجان، منقل، سرمه دان، گلاب پاش و سماور از توليدات متنوع ورشويي هستند که به استناد برخي متون، کار ساخت اين لوازم خانه از زمان سلجوقيان و صفويان در اين منطقه رواج داشته و در زمان قاجار اين هنر به اوج خود رسيده است. ورشو سازي عبارتست از ساخت و تهيه انواع ظروف از جنس ورشو که خود آلياژي از جنس 20% نيکل، 35% روي، 45% مس است. ورشو، خود به رنگ نقره است و آلياژي است که به خوبي فرم گرفته و مي توان زيرساخت هاي مصرفي و زيبايي که کاملاً جنبه کاربردي دارند، تهيه کرده سپس روي آن را قلم زني و بر زيبايي آن افزود.
امروز ديگر صداي دلنشين چکش صنعتگران پر ذوق در کوچه پس کوچه هاي بازار قديمي بروجرد به گوش نمي رسد و دگرگوني هاي صنعتي نقش و نگار ظروف ورشو را از ياد برده است. در تاريخ ورشو سازي بروجرد استاداني از جمله محمد رحيم ميناگر، رضا رئوفيان، رضا گلدوز و محمد بادآور پا به عرصه وجود نهاده و با تحمل مشکلات فراوان صنعت ورشو سازي را با دستان خود به اوج و تکامل رساندند. صدايي که از کوبيدن چکش ها به ظروف مسي به صورت همنوا ايجاد و در کوچه هاي بازار بروجرد طنين انداز مي شد، اين حرفه را از ميان ديگر صنايع متمايز مي ساخت. امروز به دليل تحولات گوناگون، صنعتگران و هنرمندان اين هنر- صنعت به شغل هاي ديگر روي آوردند. متأسفانه به دليل اهميت ندادن به اين صنايع، ماشته، گليم و جاجيم هاي صنعتي، ظروف ورشوي ماشين ساز، صنايع چرمي مصنوعي و تابلوهاي پلاستيکي چوب نما شدهاند و با قيمت هاي بالا به مردم عرضه مي شود.
منبع: ميراث آريا