حجاب و پوشش براي بانوان ـ بويژه حجاب برتر ـ و توجه به تحريم عفاف و حراست آن در زن از اصيل ترين سنگر زنان و از مهم ترين و سودمندترين قانون الزامي آفرينش براي آن ها در جامعه است. به عبارت روشن تر، حجاب و پوشش، سنگر سعادت و پيروزي و رستگاري زنان و جامعه است، که اگر اين سنگر آسيب ببيند و يا فروريزد، عوامل سعادت، پاک زيستي و شرافت آن ها فرو مي ريزد. مراد از حجاب، پوشش اسلامي است، و مراد از پوشش اسلامي زن به عنوان يکي از احکام وجوبي اسلام، اين است که زن، هنگام معاشرت با مردان بدن را بپوشاند و به جلوهگري و خودنمايي نپردازد. لزوم پوشيدگي زن در برابر مرد بيگانه يکي از مسائل مهم اسلامي است، در خود قرآن کريم درباره اين مطلب تصريح شده است، پوشش زن در برابر مرد بيگانه يکي از مظاهر لزوم حريم ميان مردان و زنان اجنبي است، همان طور که عدم جواز خلوت ميان اجنبي و اجنبيه يکي از مظاهر آن است. با کمال تأسف دنياي غرب و دنباله روهاي آنان اين مسأله بسيار مهم اسلامي و اخلاقي را ناديده گرفته، بلکه به عکس با کمال گستاخي بر ضد آن، گام بر مي دارند و آن را عامل تخدير و رکود و واپسگرايي دانسته، تا آن جا که در دانشگاه هاي خود، دختران داراي پوشش را اخراج ميکنند، با اين که حجاب سنگر حفظ عفت و معرفت شخصيت زن و جامعه، سنگر حفظ زيبايي و شکوه زن، سنگر حفظ صحيح ارتباط ها و رشته هاي اجتماعي، سنگر حفظ اخلاق فردي و اجتماعي، سنگر و دژ خلل ناپذير براي حفظ مرزها و شيرازه هاي روابط مختلف بوده و کيان خانه و خانواده را از هرگونه انحراف و گمراهي، حفظ ميکند.
براستي در چه دنياي جاهليتي قرار گرفتهايم که دنياي غرب و الگوتراشان غرب زده، حتي در کشورهاي اسلامي شکستن چنين سنگر و دژي را علامت ترقي، رشد و تمدن مي دانند و به عکس حجاب و حفظ حريم عفاف را نشانه عقب گرد و واپسگرايي. دزدان عفت و غارتگران استعمار، براي فريب اذهان و وسيله قرار دادن زنان به عنوان يک کالا مي خواهند زنان را که نيمي از جامعه انساني هستند از همين راه، از درون تهي کنند و با اين کار به تهاجم فرهنگي خود ادامه دهند، آن ها چنين القاء مي کنند که:
حجاب سدي بر سر راه تکامل آن هاست.
حجاب زنان را در زندان زندگي حبس کرده و آن ها را از تعالي و رشد باز مي دارد.
حجاب از توسعه علمي، فکري، فرهنگي و هنري زنان مي کاهد که ...
در حالي که حجاب اسلامي آن گونه پيامدهاي شوم را ندارد، بلکه وسيله و سنگر محکمي براي استواري زندگي بانوان بوده و پشتوانه نيرومندي براي آن ها در راستاي توسعه علمي، فکري، فرهنگي و هنري است.
تاريخچه حجاب:
تاريخ حجاب به آفرينش اولين موجودات روي زمين يعني آدم و حوا بازگشت مي کند و فراز و نشيب هاي بي شمار تاريخ، قدرت محو آن را نداشته است.
«يا بني آدم قد انزلنا عليکم لباساً ...» سوره اعراف آيه 26 اي فرزندان آدم براي شما لباس فرو فرستاديم که اندام شما را مي پوشاند و مايه زيست شماست و لباس تقوي بهتر است اين از آيات خدا است باشد که متذکر شده پند گيريد. اين آيه بيانگر اهميت لباس، پوشش، ستر و ساتر از نظر قرآن است.
حجاب از نظر قرآن:
اصل وجوب حجاب براي زنان از ضروريات دين اسلام است، و منکر آن در حکم منکر دستورات ضروري اسلام است و کسي که از روي عمد و آگاهي منکر ضروريات اسلام شود، در حکم کفر است، مگر اين که معلوم باشد که منکر خدا و يا رسول خدا نيست.
در قرآن براي وجوب و حدود آن، به چهار آيه که صراحت بر آن دارند تمسک شده ولي در مورد حفظ عفت و پاسداري از حريم آن، در قرآن بيش از ده آيه وجود دارد.
در آيه 30 سوره نور(به عنوان نخستين آيه اي که صراحت بر وجوب حجاب دارد) مي خوانيم: «و قل للمومنات يغضن من ابصارهن و يحفظن فروجهن و لايبدين زينتهن الا ماظهر منها و ليضربن بخمر هن علي جيوبهن و لايبدين زينتهن الا لبعولتهن ...»
اي پيامبر به زنان با ايمان بگو چشم هاي خود را(از نگاه به نامحرمان) فرو گيرند و دامان خويش را حفظ کنند و زينت خود را جز آن مقدار که نمايان است ـ آشکار نسازند و(اطراف، روسري هاي خود را بر سينه خود افکنند(تا کردن و سينه با آن پوشيده شود) و زينت خود را آشکار نسازند مگر براي شوهرانشان و ساير افراد محرمشان ...
آثار و فوائد حجاب:
1- حجاب و نقش آن در سلامت اجتماع و آرامش رواني رعايت حجاب در سلامت و پاکي اجتماع مؤثر است، به علت تأثير زياد آن در استحکام خانواده بعنوان پايه و اساس اجتماع و نيز تأثير آن در ساختن فرزندان با تربيت صحيح و پاک نگه داشتن محيط اجتماع از عوامل تحريک آميز حيواني.
2- حجاب و نقش آن در مسئوليت هاي اجتماعي.
امام خميني(ره)، در مورد نقش زنان در انقلاب اسلامي مطالب مهمي بيان کردهاند که از آن جمله خطاب به آنان چنين مي فرمايند: «نقش شما زنان در اين نهضت از مردها بيشتر بوده» نيز مي فرمايند: «همان طور که مردها وارد ميدان بودند، بانوان محترم هم وارد بودند، بلکه زحمات اين ها بيشتر از مردها بود.»
3- خروج از لشکريان دشمن و ايمني از عذاب الهي و کسب ثواب اخروي.
شيطان از روابط زن و مرد براي به گناه انداختن، استفاده مي کند لذا بدحجابي و بيحجابي و نيز عدم رعايت اصول شرعي در روابط با نامحرم، شخص را در معرض خشم خدا قرار مي دهد.
4- پوشش اسلامي و حفظ نسل از خطر سقوط.
يکي از آثار بي حجابي، بي بند و باري و روابط نامشروع در ابعاد وسيع است چنان که در دنياي غرب، به خوبي ديده مي شود و آثار نکبت بار روابط نامشروع برکسي پوشيده نيست، يکي از آثار، آلوده شدن نسل و به دنبال آن سقط جنين و تولد فرزندان نامشروع و غيرقانوني است که متأسفانه بر اثر عدم رعايت عفت و پوشش اسلامي، اين آثار روز به روز بيشتر مي شود و آمار نشان مي دهد که اين موضوع در کشورهايي که پوشش اسلامي رعايت نمي شود به مراتب بيشتر از جاهايي است که پوشش اسلامي رعايت مي شود.
5- مبارزه با نفس: ميل به خودنمايي و جلوه گري به مصالحي در سرشت زن، نهفته است که بايد در مسير درست و هدفي والا بکار گرفته شود. چرا که هيچ گرايشي بدون جهت در جان انسان به وديعت نهاده نشده است. اما اگر اين گرايش، مرزي نداشته باشد و همه جا نمود داشته باشد فساد آفرين است.
راه هاي مبارزه با بد حجابي و بي حجابي
1- تقويت ايمان و اعتقاد:
اين جمله بلند حضرت علي(ع) که فرموده: «المرد بايمانه والمؤمن بعمله» نشانگر آن است که باورها و ايمان هاي راسخ عالي ترين نقش را در کيفيت زندگاني انسان ايفا مي کنند.
2- احياء فرهنگ اصيل اسلامي:
احياء ارزش هاي اصيل اسلامي و فراخواني زن مسلمان به تعقل و دريافتن ارزش ها و آفريدن روح تعهد و تعهد نسبت به اين ها نقش مهمي در اين زمينه خواهد داشت و زن مومن بايد به آن چه اسلام بعنوان ارزش بدان مي نگرد باور داشته باشد و بداند که عظمت و شخصيت او در گرو روح بلند، انديشه والا، قلب پاک و جان پيراسته از آلودگي است که او را به روشي انساني و منشي اسلامي فرا خواهد خواند و بداند تن آرايه بسته و ظاهر فريبنده هرگز نمايشگر شخصيت او نيست.
3- شناساندن الگوهاي والا
کلامي از امام صادق(ع) تأمل برانگيز و قابل توجه است: «الهوهن حب علي عليه السلام و ذر وهن بلها» به زنان دوستي آل علي(ع) را الهام کنيد و به همين مسائل اندک رهايشان کنيد زن اگر حب علي را فراگرفت و او را راهبر شناخت و خاندان او را به عنوان الگو پذيرفت و بر راهي رفت که اهل بيت(ع) رفتهاند و آنان را سرمشق قرار داد و حضورش در جامعه دلهره آفرين نخواهد بود.
مصوبه شوراي عالي انقلاب فرهنگي درباره راهبردهاي گسترش فرهنگ عفاف
1- توسعه فرهنگ تأمل و تفکر در مفاهيم ديني توسط جوانان براي پذيرش دروني و قلبي و عمل به آن ها.
2- تبيين دايمي جايگاه والا و پرافتخار زنان در اسلام و مقايسه آن با ساير مکاتب براي احساس برتري شخصيت زن مسلمان نسبت به زنان ساير مکاتب و پرهيز از روي آوردن به جنبه ها و شخصيت هاي کاذب.
3- تقويت بنيه اعتقادي، اخلاقي و اصول و مباني تربيت براي والدين، خصوصاً مادران نسبت به امر عفاف و حجاب و ايجاد حساسيت در آن ها نسبت به آسيب هاي ناشي از رعايت نکردن آن براي خود، خانواده و فرزندان.
4- اتخاذ تدابير مناسب براي جذب، تربيت و بکارگيري نيروي انساني شايسته نظير مديران، معلمان و استادان معتقد و عامل به رعايت حجاب و عفاف در کليه مراکز اداري و آموزشي.
5- تبيين آموزههاي ديني در خصوص ضرورت رعايت اصول حيا و عفت متناسب با قابليت ها و ويژگي هاي زنان و مردان و ايجاد تعادل در روابط اجتماعي آن ها.
6- احيا و ترويج سنت حسنه امر به معروف و نهي از منکر.
7- ارتقاي سطح آگاهي جوانان در زمينه ارتباط هاي صحيح انساني و اخلاقي بين آن ها و حفظ حدود عفاف و حجاب در جامعه و خانواده.
8- تبيين فلسفه و پيامدهاي مثبت فرهنگي اجتماعي، رواني و اخلاقي عفاف و حجاب در عرصه هاي مختلف زندگي و اثرات منفي عدم رعايت آن در سست کردن بنيان هاي اخلاقي خانواده و جامعه.
9- تبيين ديدگاه اسلام در خصوص عفاف، پوشش، حجاب و ضرورت بيان فلسفه، احکام و دستاوردهاي مثبت رعايت آن در جامعه متناسب با شرايط سني جوانان و نوجوانان با شيوه هاي جذاب.
10- توجه دادن به رعايت و نيز باور پوشش نه بعنوان يک اجبار اجتماعي بلکه بعنوان يک ارزش انساني، ديني و معنوي و يک باور قلبي جهت مصونيت از زشتي ها و آسيب هاي اجتماعي.
11- افزايش آگاهي والدين نسبت به رعايت حجاب و عفاف خصوصاً در خانواده و نقش الگويي آنان در اين امر.
12- اهتمام جدي نهاد خانواده نسبت به تأمين نيازهاي عاطفي و شخصيتي فرزندان بويژه دختران و تأثير آن در شکلگيري هويت ديني و اجتماعي آن ها.
13- تبيين نقش عفاف و حجاب در تقويت هويت ملي و فرهنگي جوانان و تأثير آن بر استقلال فرهنگي و سياسي کشور.
14- تقويت روحيه تعادل در جوانان در رويکرد آنان به مدگرايي و بيان مستدل و منطقي اثرات و پيامدهاي مدگرايي افراطي و پرهيز از تقليد کورکورانه از مدهاي غربي و تقويت مدگرايي ملي.
15- تبيين ريشه هاي تاريخي و فرهنگي و نشانه هاي روشن از وجود حجاب و پوشش در اديان الهي و جوامع داراي سابقه تاريخي و تمدن فرهنگي.
16- زمينه سازي اجتماعي مناسب براي دختران و پسران جهت کشف هدايت و بروز قابليت ها و توانمندي ها و تأمين مطالبات خود براي جلوگيري از بروز جلوهگري ها مناسب در حيطه فرهنگ عفاف و حجاب.
17- اختصاص بخشي از موضوعات تحقيقاتي به بررسي«زمينه، علل و موانع گسترش فرهنگ عفاف و حجاب در جامعه» و بررسي تأثيرات محصولات فرهنگي کشور بر اين موضوع.
18- تشويق و ترغيب خانواده ها و جوانان به ازدواج آسان و آشنا کردن با معيارهاي شرعي انتخاب همسر، حقوق و وظايف يکديگر، تقويت روحيه ساده زيستي و قناعت پيشگي در زندگي.
19- تقويت هماهنگي بين دستگاه هاي ذيربط در برنامهريزي و تأمين امکانات لازم جهت رفع مشکلات اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي موجود بر سر راه ازدواج جوانان.
20- توسعه فعاليت هاي بنيادهاي ازدواج به منظور جلب مساعدت دولت و خيرين در امر ازدواج جوانان.
21- ارتقاي مهارت هاي فني و حرفهاي و توانمندي هاي جوانان جهت توسعه طرح هاي خود اشتغالي و آشنايي با بازار کار و زمينه مختلف فعاليت به عنوان زمينه ساز ازدواج، تشکيل خانواده و نهايتاً توسعه فرهنگ عفاف.
22- اهتمام جدي مراکز فرهنگي و کليه رسانه هاي کشور نسبت به ارائه الگوي مطلوب از عفاف و حجاب در محصولات فرهنگي خود(فيلم، سريال، تئاتر و ...) و پرهيز از ايجاد تضاد و تناقض براي جوانان در اين امر.
23- جذب، تربيت و بکارگيري نيروي انساني آگاه و عامل به مباني ديني عفاف و حجاب در برنامه هاي فرهنگي و تبليغي.
24- جهت دهي و تقويت امر عفاف و حجاب با استفاده از قابليت ها و ظرفيت سازمان ها، احزاب، تشکلهاي غيردولتي و هيئت هاي مذهبي در کشور.