مسئولان در بخش های گوناگون، نوآوری، خلاقیت و ابتکار در روشها را وظیفه خود بدانند -رهبر معظم انقلاب   
۱۳۹۹ چهارشنبه ۷ خرداد -اِلأَربِعا ٤ شوال ١٤٤١ - Wednesday May 2020
نقشه وب سایت   تماس با ما  جستجو در وب سایت  ورود به صفحه اصلی
  بازدید ها :  10001   بازدید    تاریخ درج مطلب  5/12/1388    
 
 
درمان سنگ کليه

سنگ کليه بيماري جديدي نيست. حتي مي گويند، فرعون هم به اين بيماري مبتلا بوده و يکي از ويژگي هاي طبيب مشهورش، سينوهه، توانايي درمان درد سنگ کليه بوده است. با پيشرفت علم پزشکي، درمان هاي پيشرفته تري براي اين بيماري کشف و ابداع شده که سنگ کليه را جزو بيماري هاي ساده دنيا کرده است. اما هنوز هم درد سنگ کليه اگر نگوييم طاقت فرساترين دست کم يکي از وحشتناک ترين دردهايي است که تاکنون بدن انسان تحمل کرده است. سنگ کليه مي تواند بدون علامت باشد تا زماني که کليه را از کار بيندازد. يعني ممکن است کليه سنگ بسازد، علائم هم ندهد و کسي هم متوجه نشود و در نهايت روزي کليه را نارسا کند. اما يکي از مهم ترين علائم سنگ کليه درد است. اين درد معمولا شب ها شروع مي شود و فرد را از خواب بيدار مي کند. در واقع درد سنگ کليه شديد و غيرقابل تحمل است. خانم هايي که تجربه زايمان را داشته اند و بيمار سنگ کليه هم هستند، مي گويند، درد زايمان قابل مقايسه با درد سنگ کليه نيست. واقعا اين بيماران هنگام درد خيلي زجر مي کشند. يکي ديگر از علائم سنگ، تغيير رنگ ادرار به صورت خوني يا رنگ چاي شدن است. بعضي از بيماران سنگ کليه، با علامت عفونت مراجعه مي کنند. در اين موارد، سنگ کليه جزو اورژانس هاي پزشکي است و بايد فورا به آن رسيدگي شود.

درد چه موقع ايجاد مي شود؟

معمولا سنگ وقتي مي خواهد دفع بشود، درد ايجاد مي کند و وقتي جايش ثابت شد، درد از بين مي رود، به عبارتي وقتي درد سنگ کليه از بين رفت، مفهومش دفع سنگ نيست. يعني وقتي درد شروع شد و بعد تسکين پيدا کرد، بايد تکليف سنگ مشخص شود و نبايد بيمار فکر کند که چون ديگر درد ندارد پس همه چيز خوب شد و سنگ از بين رفت. بايد به کمک سونوگرافي و عکس راديولوژي مخصوص کليه و مجاري ادرار، اين سنگ پيگيري شود و اگر پيدا نشد آن وقت بگوييم که سنگ افتاده است.

چرا کليه بعضي از افراد سنگ ساز است؟

اين که چرا سنگ کليه ايجاد مي شود؟ چرا در يک کليه بيشتر از ديگري سنگ توليد مي شود؟ چرا بعضي بيشتر و بعضي کمتر سنگ کليه دارند؟ سئوالاتي هستند که هنوز بطور مشخص جواب آن ها پيدا نشده است. اما در اين زمينه نظريه هايي وجود دارد. مثلا اگر غلظت مواد داخل ادرار زياد شود، مي تواند زمينه ساز سنگ کليه شود يا در برخي موارد زمينه هاي ارثي براي تشکيل سنگ مطرح است که استعداد فرد را در ابتلا به سنگ کليه افزايش مي دهد.

سنگ چگونه تشکيل مي شود؟

وقتي غلظت موادي در داخل يک محلول بيش از حد شود، در نهايت به حالت فوق اشباع در مي آيند و به کريستال تبديل شده و رسوب مي کنند، مثل اتفاقي که موقع توليد نبات رخ مي دهد. نبات را با همين روش توليد مي کنند. ابتدا محلول شکر و آب را غليظ مي کنند، و سپس داخل اين محلول غليظ نخ آويزان مي کنند تا کريستال هاي شکر دور اين نخ جمع شوند و نبات توليد شود. اين همان اتفاقي است که هنگام تشکيل سنگ کليه مي افتد. وقتي غلظت مواد در ادرار زياد شود، زمينه تشکيل هسته سنگ در ادرار فراهم مي شود. وقتي هم که اين هسته اوليه ايجاد شد، ساير مواد دور اين هسته رسوب مي کنند و سنگ بزرگ مي شود.

جنس اين سنگ ها معمولا چيست؟

شايع ترين نوع سنگ کليه، سنگ هاي کلسيمي هستند. شايد حدود 80 تا 85 درصد از انواع سنگ هاي کليوي سنگ هاي کلسيمي هستند. اين سنگ هاي کلسيمي هم عموما به صورت نمک هاي کلسيم هستند. يعني مثلا اگزالات کلسيم يا فسفات کلسيم، بعد از سنگ هاي کلسيمي، سنگ هاي عفوني، اسيد اوريکي و ساير انواع سنگ ها شيوع دارند. ولي اکثر افرادي که گرفتار سنگ کليه مي شوند، در واقع گرفتار سنگ هاي کلسيمي هستند. اين کلسيمي که در کليه غلظتش بالا مي رود و سنگ مي شود، از کجا مي آيد؟ اين کلسيم ممکن است، بيش از حد از روده جذب شود. ما در طول روز حدود هزار ميلي گرم کلسيم مصرف مي کنيم که از اين مقدار چيزي حدود يک سومش جذب مي شود. اگر اين ميزان جذب به هر دليلي افزايش يابد، مثلا ميزان کلسيمي که مصرف مي کنيم، زياد باشد، مي تواند باعث تشکيل سنگ شود. ممکن است، ميزان کلسيمي که از طريق کليه دفع مي شود، به دليل يک بيماري افزايش يابد. البته اين بيماري ها عموما بيماري هاي مربوط به استخوان و هورمون هاي مربوط به آن هستند. مثلا در بيماري هيپرپاراتيروئيدي، برداشت کلسيم از استخوان ها افزايش مي يابد و مي رود که از کليه دفع شود و تبعا غلظتش در ادرار افزايش يافته و باعث تشکيل سنگ مي شود. در بعضي از موارد هم کلسيمي که به کليه مي رسد زياد نيست ولي خود کليه به دليل مشکلي که دارد، بيش از حد کلسيم را دفع مي کند. حدود 95 درصد کلسيمي که در ابتداي واحدهاي کليوي وارد ادرار مي شود، دوباره در کليه باز جذب مي شود. اگر کليه اي نتواند اين 95درصد کلسيم را باز جذب کند، مسلماً غلظت کلسيم ادرار بالا مي رود و زمينه ساز تشکيل سنگ مي شود.

آيا کساني که کليه سنگ ساز دارند، بايد مصرف مواد غذايي کلسيم دار را کم کنند؟

تفکري که مي گويد کساني که کليه سنگ ساز دارند نبايد لبنيات بخورند، کاملا غلط است. چون اولا برخي افراد هستند که بدن شان به کلسيم اضافه نياز دارد. مثلا زنان باردار و کساني که دچار پوکي استخوان هستند. ثانيا در برخي موارد سنگ کليه، ما به بيمار توصيه مي كنيم كه بيشتر كلسيم مصرف كند. مثلا در سنگ هاي اگزالات کلسيم، اگر شما کلسيم بيشتري مصرف کنيد، اين کلسيم در روده به اگزالات متصل مي شود و اصلا از روده جذب نمي شود و به اين ترتيب، يون اگزالات که افزايش آن در ادرار باعث تشکيل اگزالات کلسيم در کليه شده و رسوب مي کرد و سنگ اگزالات کلسيمي تشکيل مي داد، اصلا وارد بدن نمي شود.

بيماراني که کليه سنگ ساز دارند، بايد از چه غذاهايي پرهيز کنند؟

تقريبا تنها چيزي که پزشكان توصيه مي کنند که بيماران سنگ کليه از آن پرهيز کنند، نمک است. يکي از مواد غذايي که باعث توليد سنگ مي شود، نمک است. البته ما سنگ نمک که نداريم ولي نمک عاملي است که به ساخته شدن سنگ هاي کلسيمي کمک مي کند. نمکي که از روده جذب مي شود، از طريق کليه بايد دفع شود. اما مشکل همين جاست چرا که وقتي نمک مي خواهد از کليه وارد ادرار شود، با خودش کلسيم را وارد ادرار مي کند و به اين ترتيب غلظت کلسيم ادرار افزايش مي يابد. بنابراين همان نمکي که هنگام پختن غذا به آن زده مي شود کافي است و افرادي که کليه سنگ ساز دارند، نبايد سرسفره به غذاي شان نمک بزنند و مواد شور مثل خيار شور را مصرف نکنند.

کساني که کليه سنگ ساز دارند، بايد چه مواد غذايي را بيشتر مصرف کنند؟

فردي که کليه سنگ ساز دارد، بايد آب و مايعات زيادي مصرف کند. در مورد ميزان مصرف مايعات بايد گفت كه چقدر خوردن مهم نيست. چقدر ادرار داشتن مهم است. ممکن است فردي در محيطي گرم زندگي کند يا فعاليت روزانه اش زياد باشد، روزي 5 تا پارچ آب بخورد، ولي باز کافي نباشد. چون همه اين 8 ليوان آبي که مي خورد، عرق مي شود و چيزي از آن به ادرار نمي رسد تا رقيق شود. اين فايده اي براي پيشگيري از سنگ کليه ندارد. براي همين بايد ملاک، ميزان ادرار باشد نه ميزان آبي که فرد مي خورد. پزشكان به بيماران توصيه مي کنند آنقدري آب بخورند که روزانه بيش از 2 ليتر ادرار داشته باشند. يا به عبارتي در طول خواب شبانه يک بار براي ادرار کردن به دستشويي بروند. بيماري که کليه سنگ ساز دارد، اگر احساس تشنگي کند و بعد آب بخورد، از قافله عقب مانده است. يعني چنين بيماراني نبايد هيچ وقت احساس تشنگي کنند و هميشه قبل از احساس تشنگي آب بخورند. اين بيماران بايد شب ها هنگام خواب يک ليوان بالاي سرشان باشد، موقع کار روي ميزشان يک ليوان آب باشد  يعني براي دسترسي به آب نبايد بيمار مشکلي داشته باشد.

آيا كساني كه كليه سنگ ساز دارند بايد از آب معدني استفاده كنند؟

اين سئوال شايعي در بين بيماران مبتلا به سنگ کليه است. اما پزشكان اصلا به چنين سئوالي اعتقاد ندارند. مگر تمام افرادي که از آب شهر استفاده مي کنند، سنگ کليه توليد کرده اند که حالا اين بيماران آب شهر را استفاده نکنند. تازه برعکس وقتي بيماران خودشان را به يک نوع آب خاص مثلا آب فلان چشمه محدود مي کنند، وقتي به آن آب دسترسي ندارند، کمتر آب مي نوشند و همين مي تواند زمينه ساز توليد سنگ شود. اما اصل مصرف آب نوع آن نيست، بلکه حجم و مقدار آن است که بايد زياد باشد. آب هندوانه و ماءالشعير و از اين قبيل درمان هاي سنتي هم اشکالي ندارند ولي آن ها هم اصولا از طريق افزايش حجم ادرار از سنگ سازي کليه جلوگيري مي کنند. پزشكان توصيه مي کنند، بيماران هر داروي سنتي که سهل الوصول است، ضرري هم ندارد و مورد تائيد پزشکان است مصرف کنند، ولي در کنارش آب و مايعات زيادي بخورند.

اگر کسي زياد آب بخورد و سنگ کليه اش دفع شود، چه بايد بکند؟

اگر کسي سنگش را انداخت دليل نمي شود که همين حالا سنگي در کليه اش وجود نداشته باشد. چنين بيماري وقتي به پزشك مراجعه مي کند، اگر درد داشته باشد، با مسکن دردش را ساکت مي کنند و بعد بررسي ها را شروع مي کنند. معمولا اين بررسي ها شامل عکس KUB و سونوگرافي کليه است. سپس بر اساس يافته هاي اين بررسي اوليه تصميم مي گيرند. براي بيمار چه کار بکنند. يعني بر اساس جنس، اندازه و محل سنگ کليه تصميم مي گيرند که براي بيمار چه روش درماني اتخاذ کنند اما يک نکته مهم در مورد درمان سنگ کليه اين که تقريبا امروزه ديگر جراحي باز کليه در درمان سنگ کليه لزومي ندارد مگر در موارد بسيار خاص که خيلي هم نادر هستند. يعني در حال حاضر به راحتي مي توان سنگ هاي کليه را با روش هايي مثل سنگ شکن و جراحي مختصر يا همان PCN درمان کرد. توصيه پزشكان به تمام بيماران سنگ کليه اين است که اگر جراحي به آن ها گفت که بايد براي درمان سنگ شان جراحي باز کليه شوند، حتما با يکي دو جراح کليه و مجاري ادرار ديگر هم در اين مورد مشورت کنند.

منبع: سايت پارسي طب

 

 

 

اين مقاله تا چه اندازه براي شما مفيد بوده است؟

 12345 
ضعيفعالي
توضیحات شما . (اختياري)

ميانگين آرا :4.2 از 5 امتياز است.


12345
93 : تعداد کل آرا ارسال شده
-1 6060 -1 -1

تغذیه
بیماری ها
داروشناسی
سلامت جامعه
  
 
ارسال به دوستان


در صورتی که مایلید دوستان شما نیز از این مطلب استفاده کنند , کافیست نام و آدرس ایمیل خود و دوست خود  را وارد نموده تا این مطلب به دوستتان ارسال شود.
 




 
صفحه اصلی | اخبار و رویداد ها | مجموعه مطالب | اردبیل شناسی | صدرا | مسابقات | تماس با ما
Copyright 2009 Tebyan Branch Of Ardebil Province. All rights reserved.
Web Design : WebHouse