مسئولان در بخش های گوناگون، نوآوری، خلاقیت و ابتکار در روشها را وظیفه خود بدانند -رهبر معظم انقلاب   
۱۳۹۷ دوشنبه ۲ مهر -اِلأِثنين ١٣ محرم ١٤٤٠ - Monday September 2018
نقشه وب سایت   تماس با ما  جستجو در وب سایت  ورود به صفحه اصلی
  بازدید ها :  1317   بازدید    تاریخ درج مطلب  2/5/1393    
 
 
نام کتاب: گزینش در اسلام(3)
 

آیه دوم اگرچه مربوط به پیامبر بزرگوار اسلام می‏باشد اما آیه اول هم شامل دوران پیامبر(ص) می‏شود و هم بطور مسلم شامل زمان حاکمیت ائمه معصومین می‏گردد. اما در مورد دوران فقاهت باید گفت فلسفه صدور چنین حکمی شامل فقیه جامع‏الشرایط که در چارچوب معیارهای تعیین شده عهده‏دار اداره جامعه باشد با تفاوت هایی که بین رهبری معصوم با غیر معصوم در شرایط و اختیارات وجود دارد، می‏گردد و تبعیت از ولی فقیه در چارچوب اختیاراتی که به مقتضای تولی امور جامعه دارد یا در چارچوب قانون اساسی به او واگذار شده است بر همگان واجب و لازم است. در روایات هم روی این اصل بسیار تاکید شده است. امیر مؤنان(ع) در نامه خود در زمینه مأموریت و ولایت مالک اشتر می‏فرماید: فَاسمَعُوا لَه وَاَطیعُوا اَمرَهُ فیما طابَقَ الْحَقَّ.۳۴

سخنش را گوش کنید و فرمانش را در آن چه مطابق حق است پیروی کنید.

و خطاب به مالک اشتر می‏فرماید: اِختَبِرْهُمْ بِما وُلّوُ لِلصّالِحینَ قَبلَکَ.۳۵

آن ها را از طریق خدمات و پست هائی که برای حکومت های صالح پیش از تو داشته‏اند بیازمای.

و در فرازی دیگر می‏فرماید: اِنَّ شرَّ وزرائک من کان للاشرار قبلَکَ وزیراً.۳۶

بدترین وزرا کسانی هستند که وزیر زمامداران بد و اشرار پیش از تو بوده‏اند.

در کلام دیگری می‏فرماید: لا تَستَعمل من لا یُصَدِّقُکَ وَلا یُصَدِّقُ قَولکَ فینا.

کسانی که تو را تصدیق نمی‏کنند یا کلام تو را در مورد ما قبول ندارند بکار مگیر.

موارد فوق نمونه‏هایی از آیات و روایات بود که از مجموعه آن ها استفاده می‏شود تبعیت و همراهی با رهبری بر عموم مردم لازم و واجب است و در مورد مدیران و کارگزاران نظام این امر بطریق اولی ضروری است. از این رو یکی از شاخص های اهلیت فرد برای احراز پست در نظام دینی، اعتقاد و پذیرش سلسله مراتب ولائی و تعبد و تبعیت اجرائی و رفتاری می‏باشد.

۵ . التزام عملی و تعهد رفتاری:

برخلاف برخی فرقه‏ها که معتقدند تنها ایمان و باور قلبی برای سعادت و کمال انسان کافی است و عمل برای رستگاری آدمی شرط نیست، در منطق شیعه ـ که برگرفته از قرآن و سنت است ـ بین ایمان و عمل و اعتقاد و رفتار پیوستگی وجود دارد و رفتار و عملکرد انسان تجسم و تبلور اعتقاد و ایمان او بوده و میزان تعهد رفتاری شخص مبین میزان استحکام اعتقادی آن می‏باشد. در قرآن همواره عمل و رفتار را در کنار ایمان قرار داده و تکرار جمله«الذین آمنوا و عملوا الصالحات» نشان از این واقعیت است. در یکی از آیات دستیابی به حیات طیبه در دنیا و جزا و پاداش اخروی را در گرو ایمان و عمل صالح دانسته است: مَنْ عَمِلَ صَالِحاً مِن ذَکَرٍ أَوْ أُنثَی وَهُوَ مُؤْمِنٌ فَلَنُحْیِیَنَّهُ حَیَاةً طَیِّبَةً.(نحل: ۹۷)

هر کس ـ از مرد یا زن ـ کار شایسته کند و مؤمن باشد، قطعاً او را با زندگی پاکیزه‏ای حیاتِ [حقیقی] بخشیم. در دیگر آیه شرط ملاقات پروردگار را عمل صالح می‏داند: فَمَن کَانَ یَرْجُوا لِقَاءَ رَبِّهِ فَلْیَعْمَلْ عَمَلاً صَالِحاً...(کهف: ۱۱۰) پس هر کس به لقای پروردگار خود امید دارد باید به کار شایسته بپردازد.

در بیان اوصاف مؤنین و متقین بخصوص در سوره‏های بقره و مؤنون به شاخص‏های رفتاری بعنوان ویژگی آنان اشاره شده است. بر این اساس استاندارد لازم برای یک عنصر مؤن التزام عملی به بایدها و نبایدهای دینی است. این معیار شرط اساسی برای احراز پست در نظام دینی است و فردی صلاحیت تصدی مسئولیت و بر عهده گرفتن امانت الهی را دارد که بر مبنای باور اعتقادی، تعهد رفتاری هم داشته باشد.

۶ . حسن شهرت:

از آنجا که کارگزاران و مدیران در نظام دینی الگو و اسوه برای دیگران می باشند و اعتماد و اطمینان مردم تأثیر فزاینده‏ای در موقعیت آنان و کارآمدی دستگاه ها دارد بطور طبیعی یکی‏از شاخص های مدیران و کارکنان نظام برخورداری از حسنشهرت و بهره‏مندی از دیدگاه مثبت عمومی است. امیر مؤنان(ع) در فرازی از کلام خود به مالک اشتر می‏فرماید: فَاعْمِدْ لاَِحْسَنِهِمْ کانَ فِی الْعامَّةِ اَثَراً وَ اَعْرَفِهِمْ بِالاَْمانَةِ وَجْهاً.۳۷

به کسی اعتماد کن که در بین جامعه و مردم دارای اثر نیکو(حسن شهرت) و اشتهار به امانتداری داشته باشد. سوء شهرت فرد، یا ناشی از عملکرد و رفتار سوء او در محیط زندگی و در تعامل با مردم است که در اینصورت فاقد صلاحیت لازم برای پذیرش می‏باشد و یا در اثر ارتباط و تعامل او با افراد ناصالح و یا در اثر شایعه در بین جامعه محل سکونت بوده که در اینصورت مانع ایفای نقش مثبت و الگویی آن می‏شود. البته اگر محرز شد که سوء شهرت فرد تنها در اثر شایعه افراد از روی دشمنی بوده در این صورت پذیرش فرد، تابع ضوابط خاص خود است.

۷. پیشینه سالم و مثبت:

آثار ناهنجاری ها و انحراف فکری و اعتقادی و رفتاری انسان ها در مرحله‏ای از زندگی بطور کامل برطرف نمی‏شود و چه بسا در مقاطع بعدی زندگی بروز و ظهور نماید. در آموزه‏های دینی سابقه افراد در گرایش به اسلام بعنوان معیار ارزشی مورد تأکید قرار گرفته است. همینطور در رابطه با انتخاب افراد، بر سلامت پیشینه اشاره و تاکید شده است. امیرالمؤنین در بیانی می‏فرماید: وَتَوَخَّ مِنْهُم اَهْلَ التَّجْرِبَةِ وَالْحَیاءِ مِن اَهلِ البُیُوتاتِ الصّالِحَةِ وَالقَدَمِ فِی الاِْسْلامِ الْمُتُقَدِّمَةِ.۳۸ که در این بیان روی قدمت اسلام و سابقه سلامت اعتقادی فرد تاکید شده است.

۸ . اصالت خانوادگی:

با توجه به دو نکته مهم می‏بایست روی وضعیت خانواده در میزان صلاحیت فرد محاسبه نمود؛ نکته اول، میزان تأثیر خانواده و به ویژه پدر و مادر در پرورش فرزند، که چنان چه پدر و مادر لاابالی باشند میزان آسیب‏پذیری او زیاد خواهد بود. نکته دوم، احتمال تأثیرگذاری خانواده روی فرد و ورود در مجموعه‏ای به عنوان نفوذی یا تبدیل شدن به یک عامل نفوذی است. بنابراین دقت روی وضعیت خانواده فرد و احراز اصالت خانوادگی داوطلب در میزان صلاحیت او بسیار موثر خواهد بود. حضرت علی(ع) در بیان معیارهای گزینشی روی اصالت خانوادگی تاکید دارد و در شمارش معیارها می‏فرماید: «وَالْبُیُوتاتِ الصّالِحَةِ»۳۹ که مبین ضرورت توجه به سلامت خانوادگی داوطلب می‏باشد.

۹. کارایی و مدیریت:

هدف از گزینش و استخدام، تأمین نیازهای نیروی انسانی دستگاه‏ها می‏باشد. بطور طبیعی یکی از شرایط اساسی برای تأمین این هدف توجه به کارایی و

مدیریت فردی است که هم توان و استطاعت لازم و هم ظرفیت مدیریت مورد نیاز دستگاه را داشته باشد. در روایات و کلمات معصومین این اصل بعنوان یکی از معیارهای مهم مطرح شده است.

ب ـ معیارهای عام سلبی:

پاره‏ای از معیارها جنبه سلبی و ماهیت ضد ارزشی دارد و منظور مواردی است که نباید در فرد داوطلب وجود داشته باشد که به برخی از آن ها اشاره می‏گردد:

۱. جاه‏طلبی و حرص به پست و مقام: انگیزه افراد در ورود به دستگاه‏ها و نهادهای وابسته به حاکمیت و جهت‏گیری و عملکرد و نقش آن ها بسیار اهمیت دارد. بعضی دارای انگیزه ارزشی بوده و به دنبال انجام وظیفه هستند و بعضی دارای انگیزه شغلی بوده و به دنبال جایگاهی برای تأمین زندگی می‏باشند و بعضی هم دارای غریزه شدید جاه‏طلبی بوده و در راستای دستیابی به پست و موقعیت به منظور تامین غریزه خود می‏باشند. انگیزه سوم معمولاً برای دستگاه‏ها خطرآفرین بوده و فرد پس از ورود به سیستم برای دستیابی به اغراض و تمایلات خود و یا حفظ موقعیت، دست به هر کاری خواهد زد. روی همین جهت در سخن و سیره معصومین(ع) به این موضوع توجّه خاصی شده است؛ پیامبر بزرگوار اسلام صلی‏الله‏علیه‏و‏آله در بیانی می‏فرماید: اِنّا وَاللّهِ لا نُوَلّی عَلی هذَا الْعَمَلِ اَحَداً سَأَلَهُ وَ لا اَحَداً حَرَصَ عَلَیْهِ.۴۰

به خدا سوگند ما به کسی که در پی پست و مقام باشد یا بدان طمع بورزد مسئولیت نمی‏دهیم. حضرت علی(ع) در بیان علت برخورد با طلحه و زبیر و پرهیز از دادن مسئولیت به آن ها می‏فرماید:

وَلَو لا ما ظَهَرَ لی مِنْ حِرْصِهِما عَلَی الْوِلایَةِ لَکانَ لی فیها رَاْیٌ.۴۱

اگر نبود حرص و ولع آن دو برای دستیابی به قدرت و پست و مقام همانا ممکن بود در مورد آن ها اقدامی انجام می‏دادم.

۲. همکاری با طاغوت:

از دیگر معیارهای منفی که در گزینش افراد باید مورد توجه قرار گیرد نوع و نحوه

همکاری فرد با رژیم طاغوت و معاونت و همکاری با اشرار می‏باشد. افرادی که

با رژیم ظالم و فاسد گذشته آگاهانه همکاری داشته و در تحکیم آن حکومت

نقش داشته‏اند صلاحیت احراز مشاغل به ویژه پستهای حساس را ندارند.

حضرت علی(ع) در بیانی به یکی از کارگزارانش در این زمینه می‏فرماید:

اِنَّ مِنْ شَرِّ وُزَرائِکَ مَنْ‏کانَ لِلاَْشْرارِ قَبْلَکَ وَزیراً وَمَنْ شَرَکَهُم فِی‏الاْثامِ.۴۲

همانا بدترین وزیران تو کسانی هستند که قبل از تو با اشرار و طواغیت همکاری داشته و در کارهای ناشایست آن ها شرکت داشتند.

۳. تخلفات آشکار و سوء شهرت:

از دیگر معیارهای سلبی، ارتکاب جرائم و محکومیت کیفری و داشتن مفاسد اخلاقی در حد آشکار است. به عبارت دیگر کسی که دارای فسق علنی است صلاحیت ورود به نهادهای نظام را ندارد. در روایتی از امام صادق(ع) آمده است: اِذا جاهَرَ الْفاسِقُ بِفِسْقِهِ فَلا حُرْمَةَ لَهُ.۴۳

هنگامی که فاسق مرتکب فسق علنی شده دیگر حرمتی نخواهد داشت. کسانی که دارای سوابق سوء در محاکم کیفری هستند و یا دارای سوابق تجاهر به فسق هستند صلاحیت عضویت در نهادهایی که در راستای پاسداری از انقلاب مسئول می‏باشند را ندارند.

۴. ارتباط با برخی گروه‏ها و جریان های سیاسی:

در جامعه جریان ها و گروه‏هایی شکل می‏گیرند که با تفاوت در میزان عدم همگرایی و همسویی آن ها با نظام به معاند، مخالف و معارض تقسیم می‏شوند. همانطور که از بعد اعتقادی به الحادی و التقاطی تقسیم می‏شوند. افرادی که در این تشکل ها و جریانات عضویت دارند و یا همسویی و همگرایی با تفکرات و عملکرد آنان دارند بطور طبیعی تامین ‏کننده مصالح نظام نمی‏باشند و از این رو چنین افرادی صلاحیت عضویت در دستگاه‏ها و نهادها را ندارند.

۱. صلاحیت اعتقادی:

قدم اول و هدف اصلی دریافت اصل صلاحیت اعتقادی است. در گزینش باید مشخص شود که آیا فرد در چارچوب معیارهای سلبی و ایجابی، اعتقاد به اسلام و مبانی دینی و نظام اسلامی و اصول و ضروریات آن دارد؟ و آیا انحراف و لغزش هایی در زوایای فکری و گرایشات اعتقادی او وجود دارد و یا این که از سلامت کامل در بینش و نگرش برخوردار می‏باشد؟ البته تفاوت است بین سلامت اعتقادی با دانش اعتقادی. ما سلامت اعتقادی را باید احراز کنیم که آیا این فرد نسبت به انقلاب و مبانی نظام معتقد است و احراز در این امر لازم است؛ صرف عدم سابقه سوء در اینجا کافی نیست و باید جنبه اثباتی موضوع به دست آید. اینکه معلومات اعتقادی داوطلب چقدر است و میزان سواد علمی فرد چقدر هست این برای ارزیابی و تعیین رسته شغلی فرد مفید است. صلاحیت و سلامت اعتقادی سرشاخه‏های متعددی دارد. یعنی اعتقاد به مبانی دین و مکتب اسلام، اعتقاد به جامعیت اسلام، اعتقاد به اصل ولایت فقیه و مصادیق ولایت فقیه و ضروریات نظام و انقلاب، زیرا همانطور که دین اصول و ضروریاتی دارد که انکار اصول دین مساوی است با کفر، نظام هم اصول و ضروریاتی دارد که فرد داوطلب عضویت در یک نهاد وابسته به نظام می‏بایست نسبت به اصول و ضروریات معتقد و ملتزم به آن ها باشد و این اعتقاد در گزینش باید احراز گردد.

 

 

 

 

اين مقاله تا چه اندازه براي شما مفيد بوده است؟

 12345 
ضعيفعالي
توضیحات شما . (اختياري)

ميانگين آرا :0.0 از 5 امتياز است.


12345
0 : تعداد کل آرا ارسال شده
-1 67355 -1 -1

سینما
ادبیات
کتاب و کتابخوانی
هنری
  
 
ارسال به دوستان


در صورتی که مایلید دوستان شما نیز از این مطلب استفاده کنند , کافیست نام و آدرس ایمیل خود و دوست خود  را وارد نموده تا این مطلب به دوستتان ارسال شود.
 




 
صفحه اصلی | اخبار و رویداد ها | مجموعه مطالب | اردبیل شناسی | صدرا | مسابقات | تماس با ما
Copyright 2009 Tebyan Branch Of Ardebil Province. All rights reserved.
Web Design : WebHouse