مسئولان در بخش های گوناگون، نوآوری، خلاقیت و ابتکار در روشها را وظیفه خود بدانند -رهبر معظم انقلاب   
۱۳۹۳ سه شنبه ۱۱ شهريور -اِثَّلاثا ٧ ذو القعده ١٤٣٥ - Tuesday September 2014
نقشه وب سایت   تماس با ما  جستجو در وب سایت  ورود به صفحه اصلی
  بازدید ها :  880   بازدید    تاریخ درج مطلب  21/11/1387    
 
 
تعهد سازماني

تعهد سازماني عامل موثري در رفتار سازماني کارکنان و بازده سازمان هاست و عبارت از نگرش هاي مثبت يا منفي افراد نسبت به کل سازماني است که در آن مشغول به کارند. شخص داراي تعهد سازماني، نسبت به سازمان احساس وفاداري قوي دارد. در حالي که فرد داراي تعهد اسلامي، مسئوليت را امانتي الهي مي داند و خود را متعهد به حفظ و حراست از آن مي بيند و با تمام وجود در جهت انجام دادن وظايف محوله و کسب رضاي حق تعالي کوشش مي کند.

تعهد سازماني

اصطلاح «تعهد سازماني» مقوله اي است که به نظر مي رسد در آثار مديريتي مکتوب زبان فارسي کمتر مورد توجه قرار گرفته و احياناً با واژه ي «تعهد» که پس از پيروزي انقلاب اسلامي در کشورمان رواج يافته و در کنار تخصص به منزله ي معياري براي پذيرش کارکنان و انتخاب مديران سازمان ها مورد تاکيد قرار گرفته، اشتباه مي شود. در اين نوشتار سعي مي کنيم با تبيين مختصر تعهد سازماني آن را از تعهد متمايز کنيم.
تعهد سازماني عبارت از نگرش هاي مثبت يا منفي افراد نسبت به کل سازماني (نه شغل) است که در آن مشغول به کارند، در حالي که تعهد اسلامي احساس مسئوليت دروني فرد در قبال انجام وظايف محوله و پي آمدهاي آن هاست که ناشي از ايمان و اعتقادات الهي است. به بيان ديگر، در تعهد سازماني شخص نسبت به سازمان احساس وفاداري قوي دارد و از طريق آن سازمان، خود را مورد شناسايي قرار مي دهد. اما فرد متعهد خويش را ملزم به پاسخ گويي در قبال دستورهاي پروردگار و دين مبين اسلام مي بيند و صرف نظر از وجود قوانين و مقررات يا ناظر بيروني به انجام دادن کارها از روي مسئوليت همت مي گمارد و جلب رضايت حق تعالي را سرلوحه ي تلاش خويش قرار مي دهد و اختيار تفويض شده به خويش را امانتي الهي مي داند که بايد بر اساس عهد و پيماني که پذيرفته است، به خوبي به سر منزل مقصود برساند. قرآن کريم نيز مسئوليت را امانت و در کنار صفت تخصص و توانايي انجام دادن امور محوله به فرد، شرط امانت داري را که (امروزه از آن به تعهد تعبير مي شود) براي تصدي پست و مقام لازم مي داند. اين موضوع در سوره نساء (آيه ۵۸)، نمل (آيه ۳۹)، قصص (آيه ۲۶) و يوسف (آيه ۵۵) مورد تاکيد قرار گرفته است. مولاي متقيان علي (ع) نيز در نامه ي خود به نماينده و فرماندار خود در آذربايجان به نام اشعث بن قيس مي فرمايد: مديريت و حکم روايي براي تو طعمه نيست، ولي آن مسئوليت در گردن تو امانت است کسي که از تو بالاتر است، از تو خواسته است که نگهبان آن باشي (1).
ـ افرادي که داراي تعهد سازماني بسيارند، معمولاً از خود سه ويژگي نشان مي دهند:
۱) اهداف و ارزش هاي سازماني را در حدّ بالايي مي پذيرند.
۲) تمايل جدّي به تلاش براي تحقق اهداف سازماني دارند.
۳) به باقي ماندن و ادامه ي کار در سازمان بسيار علاقه مندند.
با توجه به اهميت موضوع و تاثير آن بر بازده کار سازمان ها به بعضي عوامل موثر در پيدايش تعهد سازماني اشاره مي گردد:

۱) هر چه فرد در شغل محوله داراي سطح بالاتري از مسئوليت، استقلال و شغل مورد علاقه و غير تکراري باشد، تعهد سازماني بيشتري ابراز مي دارد. در مقابل، فرصت هاي ارتقاي شغلي کمتر، تنش بيشتر و ابهامات مربوط به شغل؛ تمايل به نشان دادن سطح پايين تر تعهد را به وجود مي آورد.

۲) هر چه امکان يافتن شغل بهتري براي فرد وجود داشته باشد، مطلوبيت چنين جايگزين هايي سبب پيدايش تعهد فردي کمتري مي گردد.

۳) کارکنان مسن تر و آنان که داراي سابقه ي کار هستند و آن هايي که از سطح بازده کاري خويش راضي اند، به گزارش سطوح بالاتر تعهد سازماني نسبت به ديگران گرايش دارند.

۴) افرادي که از سرپرستان خود و عدالت ارزشيابي بازده کاري خويش رضايت بيشتري دارند و احساس مي کنند که سازمان در زمينه مسايل رفاهي به آنان توجه بيشتري دارد، سطح تعهد بالاتري دارند.

۵) هر چه مشارکت کارکنان در تصميم گيري ها زيادتر باشد، تعهد سازماني بيشر مي شود.

حال که تا حدودي تعريف و عوامل موثر در پيدايش تعهد سازماني مطرح گرديد، به آثار آن بر چند جنبه از رفتار کاري کارمندان اشاره مي گردد:
الف) ميزان غيبت و ترک شغل افرادي که داراي احساس تعهد بالاتري هستند، پايين تر است.
ب) اشخاصي که داراي تعهد بيشري هستند، کمتر به جستجوي شغل ديگري مي پردازند.
پ) تعهد سازماني با تلاش و عملکرد ارتباط دارد. يعني هر چه تعهد کارمندان نسبت به سازمان خود بيشتر باشد، تلاش آنان براي بهتر انجام دادن کار بيشتر است.
نکته مهم ديگر اين است که رضايت شغلي که عبارت از نگرش هاي مثبت يا منفي فرد نسبت به شغل خويش است، با تعهد سازماني تفاوت دارد و رابطه ي علت و معلولي بين آنها وجود ندارد. زيرا مشاهده شده است که گاهي شخص کارش را دوست دارد، اما از سازماني که او را استخدام کرده، متنفر است و بر عکس ممکن است از شغلش متنفر باشد، اما نسبت به سازمان خود احساس وفاداري قوي داشته باشد. بنابراين؛ براي حفظ و ادامه ي سطوح بالاي رضايت شغلي، بايد اين احساسات و گرايش مثبت به کل سازمان تعميم داده شود.

پي نوشت ها :

1- و ان عملک ليس لک بطعمه و لکنه في عنقک امانه و انت مسترعي لمن فوقک (نهج البلاغه- نامه شماره ۵).

به قلم: محسن عزيزي

 

 

 

اين مقاله تا چه اندازه براي شما مفيد بوده است؟

 12345 
ضعيفعالي
توضیحات شما . (اختياري)

ميانگين آرا :4.0 از 5 امتياز است.


12345
1 : تعداد کل آرا ارسال شده
-1 818 -1 -1

کامپیوتر
هوافضا
صنایع الکترونیکی
نجوم
مقالات عمومي
  
 
ارسال به دوستان


در صورتی که مایلید دوستان شما نیز از این مطلب استفاده کنند , کافیست نام و آدرس ایمیل خود و دوست خود  را وارد نموده تا این مطلب به دوستتان ارسال شود.
 




 
صفحه اصلی | اخبار و رویداد ها | مجموعه مطالب | اردبیل شناسی | صدرا | مسابقات | تماس با ما
Copyright 2009 Tebyan Branch Of Ardebil Province. All rights reserved.
Web Design : WebHouse